Kuhunyushwe ngomshini. Funda ngesiNgisi

Ingabe ngifakwe ohlwini lwabavinjelwe? Ungawuhlola kanjani umbiko wakho wesikweletu wamahhala

Kubuyekezwe ngomhla ka-15 Novemba 2026 · 5 amaminithi afundiwe

Impendulo emfushane

I-South Africa ayinalo “uhlu olumnyama” olulodwa. “Ukufakwa ohlwini olumnyama” ngokuvamile kusho ukuthi ifayela lakho le-credit bureau libonisa ukungakhokhi, izahlulelo noma ama-akhawunti anesikweletu esilele emuva. Umthetho Kazwelonke Wezikweletu ukuvumela ukuthi ubone ifayela lakho mahhala kanye njalo ezinyangeni eziyi-12, ngakho thola umbiko wakho kwa-TransUnion, Experian kanye ne-XDS, uhlole lonke uhlu, futhi uphikise noma yini engalungile ngaphambi kokufaka isicelo socingo.

Insizwa igcwalisa isicelo somsebenzi ngocingo lwayo emtatsheni wezincwadi womphakathi

I-South Africa ayinalo uhlu oluvinjelwe olulodwa. Uma othile ethi “ufakwe ohlwini lwabamnyama”, uchaza ukuthi umbiko wakho wezikweletu kwa-credit bureau ubonisa ulwazi olungeluhle: okuzenzakalelayo, ukwahlulela, noma ama-akhawunti anesikweletu esilele emuva. Lo mbiko ungawubona mahhala kanye njalo ezinyangeni eziyi-12 ngaphansi koMthetho Wezikweletu Kazwelonke. Kuhlole ngaphambi kokufaka isicelo socingo, ukuze wazi ukuthi kungani ungenqatshwa futhi ungalungisa amaphutha kuqala.

Isinyathelo 1: thola umbiko wakho wamahhala ku-bureau ngayinye

I-bureau ngayinye igcina ifayela layo kuwe, ngakho ukufakwa kuhlu kungaba kwelinye kungabi kwelinye. Wahlole wonke.

Ihhovisi Uzoqala kuphi Esikuhlole ngomhla ka-15 Nov 2026
TransUnion transunion.co.za/product/annual-free-credit-report Ithi ungafinyelela umbiko wakho wesikweletu we-TransUnion kanye ngonyaka mahhala. Bhalisa, bese uqinisekisa nge-OTP ethunyelwe ocingweni lwakho
Experian experian.co.za/consumer Ikhasi lemibiko yezikweletu zabathengi. Buza i-Experian ngombiko wakho wamahhala wonyaka
XDS xds.co.za/for-me I-XDS izichaza njengesikhungo solwazi lwezikweletu ku-South Africa. Buza i-XDS ngombiko wakho wonyaka wamahhala

Ilungelo lakho lokubukeka mahhala livela isigaba 72 soMthetho Wezikweletu Kazwelonke: kanye ezinyangeni eziyi-12, mahhala, kanye nelungelo lokuphonsela inselelo ulwazi olungalungile. Awudingi ukukhokha noma ubani ukuze uthole umbiko wakho.

Isinyathelo sesi-2: funda izingxenye ezibangela ukwehla

I-TransUnion ibhala lokho okungena kumphumela wayo wesikweletu. Lezi izingxenye inethiwekhi ezibheka kanzima kakhulu:

Embikweni wakho Kusho ukuthini Okufanele ukwenze
Ukufakwa kuhlu okungalungile / okuzenzakalelayo Umhlinzeki wezikweletu ukubike ukuthi usemva kakhulu Hlola inani kanye nosuku. Khokha noma uhlele ukukhokha, futhi ugcine ubufakazi
Ukwahlulela Inkantolo iyalele ukuthi ukhokhe isikweletu Hlola ukuthi eyakho. Buza okweletwayo mayelana nokuyilungisa
Ama-akhawunti asalele emuva Ungemuva ku-akhawunti yamanje Ilethe ibe sesikhathini samanje. Isibalo sezinkokhelo zakamuva
Imibuzo eminingi Ababolekisi abaningi bakuhlole kamuva nje Yeka ukusebenzisa yonke indawo ngesikhathi esisodwa. Isicelo ngasinye sishiya umbuzo
Imininingwane yomuntu siqu engalungile Ikheli elingalungile, inombolo kamazisi noma umqashi Yiphikise. Imininingwane engalungile ingaxuba ifayela lakho nelomunye umuntu

Isikolo esihle siyasiza, kodwa i-TransUnion izitshela ukuthi akusona isiqinisekiso sesikweletu. Umbolekisi ngamunye uyanquma.

Isinyathelo sesi-3: phikisa noma yini engalungile

Ku-TransUnion (njengoba i-FAQ yayo iyichaza, ihlolwe ngomhla ka-15 Nov 2026):

  1. Chofoza Ngena Ngelungu ku-transunion.co.za bese ungena noma ubhalise.
  2. Faka i-OTP enezinhlamvu ezi-4 ethunyelwe ocingweni lwakho.
  3. Vula umbiko wakho ku- Umkhiqizo wamahhala ithebhu.
  4. Chofoza Ingxabano/Umbuzo eduze komugqa ongalungile bese ukhetha isizathu. Ungase udinge ukulayisha amadokhumenti, njengencwadi ekhokhelwe.
  5. Yilandele ngaphansi Isifinyezo sengxabano.

Ulayini wabathengi be-TransUnion uthi 0861 482 482. Nge-Experian ne-XDS, sebenzisa imininingwane yokuxhumana kumasayithi abo.

Uma ingxabano ingayi ndawo, khalaza ku I-National Credit Regulator: 0860 627 627 noma [email protected]. Ikheli lewebhu le-Credit Ombud (creditombud.org.za) manje likuyisa ku- I-National Financial Ombud Scheme (0860 800 900).

Isinyathelo sesi-4: khetha umzila wefoni ofanela umbiko wakho

Okuboniswa umbiko wakho Izindlela ezivame ukungena
Hlanza, imibuzo embalwa Inkontileka yenethiwekhi, uma inani likufanela
Okuzenzakalelayo noma izahlulelo Ifoni ithenge ukheshi noma beka-by, noma ukuqasha kugunyazwe ngemali engenayo
Ufake isicelo sokubuyekezwa kwezikweletu Ayikho ikhredithi entsha ize iphele: ukheshi, i-lay-by noma a ifoni elungisiwe. Bheka umthetho wokubuyekeza izikweletu
Iphutha ophikisana nalo Linda umphumela wengxabano ngaphambi kokufaka isicelo sekhredithi

I-YeboCell (yithina leyo) iyaqashisa ibe ngeyakho. Sibheka izitatimende zakho zasebhange noma izinzuzo zohlelo lokusebenza, hhayi nje isikolo sakho sesikweletu, kodwa zonke izicelo zithola isheke lokukwazi ukuzikhokhela futhi ukugunyazwa akuqinisekisiwe. Qhathanisa isamba nenani lemali kunoma iyiphi ikhasi lefoni, noma ufunde ukuqashisa umnikazi vs inkontileka vs BNPL. Uma usulungile, i Isheke lemizuzwana engama-60 ikhombisa okungafanela. Amalungelo akho kunoma yisiphi isivumelwano akhona i-NCA nezivumelwano zocingo.

Imithombo (ihlolwe ngomhla ka-15 Novemba 2026)

  • I-TransUnion South Africa: ikhasi lombiko wamahhala wonyaka wesikweletu (transunion.co.za/product/annual-free-credit-report) kanye ne-FAQ (transunion.co.za/customer-support/faq): umbiko wamahhala wonyaka, amaphuzu amaphuzu, izinyathelo zokuphikisana ku-inthanethi, 0861 482 482
  • Experian South Africa: experian.co.za/consumer
  • XDS: xds.co.za
  • INational Credit Regulator: ncr.org.za (0860 627 627, [email protected])
  • I-National Financial Ombud Scheme: creditombud.org.za iqondise kabusha ku-nfosa.co.za (0860 800 900)
  • Umthetho Kazwelonke Wezikweletu 34 ka-2005, izigaba 72 kanye nesama-88, iGazethi Kahulumeni No. 28619

Imibuzo abantu abayibuzayo

Ingabe lukhona uhlu oluvinjelwe ku-South Africa?

Cha. Alukho uhlu olulodwa. Izikhungo zezikweletu ezifana ne-TransUnion, i-Experian kanye ne-XDS zigcina umbiko wesikweletu kuwe, futhi “ukufakwa ohlwini olumnyama” igama lansuku zonke lombiko onolwazi olubi kuwo, njengokungakhokhi kahle noma ukwahlulela.

Ngihlola kanjani ukuthi ngivinjelwe mahhala?

Umthetho Kazwelonke Wezikweletu ukunika ukubheka mahhala ifayela lakho le-credit bureau kanye njalo ezinyangeni eziyi-12. I-TransUnion inikeza umbiko wayo wamahhala wonyaka kuwebhusayithi yayo. Buza i-Experian ne-XDS ngqo eyabo, ngoba i-bureau ngayinye iphethe ifayela layo.

Kuthiwani uma kukhona okungalungile embikweni wami wesikweletu?

Yiphikise nehhovisi elikhombisayo. Ku-TransUnion ungangena ingxabano ku-inthanethi kusuka embikweni wakho wamahhala. Uma i-bureau noma umhlinzeki wezikweletu engakuxazululi, ungakhononda ku-National Credit Regulator.

Ngingakwazi ukuthola ifoni uma ngivinjelwe?

Ngokuvamile hhayi kwinkontileka, ngoba amanethiwekhi kufanele ahlole umlando wakho wokukhokha. Ifoni ethenge ukheshi, i-lay-by, noma ukuqashisa ngeyakho okugunyazwe emalini oyitholayo kuyizinketho ezijwayelekile. Ukuqashisa ubunikazi kusahlanganisa isheke lokukwazi ukuthengeka, futhi ukugunyazwa akuqinisekisiwe.

Thola ukuthi yini oyifanelekelayo.

Imizuzwana engama-60, asikho isiliphu sokukhokha esidingekayo. Amafoni asuka R44/week, 130 ongakhetha kuzo.