Tataiso ea hau ea mohala oa matsatsi a phomolo a December
E ntlafalitsoe ka la 15 Pulungoana 2026 · metsotso e 4 e baloa
Pele u nka leeto, boloka likopi tsa lifoto tsa hau, khoasolla limmapa tse kantle ho marang-rang, pakela banka ea motlakase e lefisitsoeng 'me u arolelane sebaka sa hau le lelapa. Ka har'a matšoele, etsa hore fono e se ke ea bonahala. Hlokomoloha litumellano tsa "tse ntle haholo hore e ka ba 'nete" le melaetsa ea melaetsa e u kopang hore u lefe kapa u tobetse. Haeba u reka fono e le mpho moralong oa ho lefa, etsa moralo oa pele oa litefo tsa Pherekhong.

Tshitwe e bolela maeto a malelele a hae, diteishene tsa ditekesi tse phetheselang le diteishene tsa dibese, dinepe tse ngata le bomenemene bo bongata. Metsotso e 'maloa ea ho seta pele u tsamaea e boloka boholo ba mathata.
Pele u tsamaea
- Boloka linepe tsa hau le lipuisano. Bulela bekapo ea lifoto tsa Google (Litlhophiso tsa linepe> Boloka) kapa Lifoto tsa iCloud ho iPhone, 'me u tsamaise backup ea moqoqo oa WhatsApp. E etsa ka Wi-Fi.
- Khoasolla limmapa tse kantle ho marang-rang. Ho Google Maps: profil picture > Offline Maps > Khetha 'mapa oa hau > Khoasolla. Limmapa tse kantle ho Marang-rang li fana ka litsela tsa ho khanna sebakeng seo u se jarollotseng, empa ha ho na sephethe-phethe, litsela tsa maoto kapa tsa lipalangoang.
- Reka data pele u tsamaea. Lingata li bonolo ho li jarisa lapeng ho feta ha li emisa ka lets'oao le fokolang. Bulela Data Saver kapa Low Data Mode ebe u seta WhatsApp ho khoasolla media ho Wi-Fi feela (litlhophiso tsa ho boloka data).
- Lefisa tsohle. Fono le banka ea motlakase li tletse bosiung bo fetileng. Hlopha thapo eo u e sebelisang.
- Ngola linomoro tse peli pampiring. Setho sa lelapa le mohala oa ho emisa karete oa banka ea hau, haeba fono e lahlehile.
- Bulela senotlolo sa skrine 'me u etse bonnete ba hore Find My (iPhone) kapa mochine oa lisebelisoa oa akhaonto ea hau ea Google e buletsoe.
Tseleng
- Matla: Libese le litekesi tsa maeto a malelele li kanna tsa se be le li-plug tse sebetsang, kahoo itšetleha ka banka ea hau ea motlakase. Fokotsa khanya ea skrine ebe u koala navigation ha u sa e hloke. Ho khaoha ha motlakase ho ka etsahala hape ha u fihla, kahoo boloka banka ea motlakase e lefisoa le lapeng.
- Arolelana sebaka sa hau. Ho iPhone: Fumana My> Me tab> Arolelana Sebaka sa Ka, ebe u eketsa setho sa lelapa ho People tab ebe u khetha nako e kae. Ho Android: Kabelo ea Sebaka ho Google Maps.
- E se ke ea bonahala har'a matšoele. Litulong, liteisheneng le limmarakeng, boloka mohala o le ka pokothong e ka pele kapa e zip. E-ea ka thōko ho lebenkele kapa sebakeng se khutsitseng ho e sebelisa.
- Se ke oa alima fono ea hau e sa notleloang ho motho eo o sa mo tsebeng ho "letsa kapele".
Meferefere ea nako ea mekete e sa lokelang ho hlokomolohuoa
| Scam | Hore na e shebahala joang | Seo u lokelang ho se etsa |
|---|---|---|
| Tumellano ea bohata | Mohala o mocha o ka tlase ho litheko tse tloaelehileng mecheng ea litaba tsa sechaba kapa WhatsApp, o lefe ka EFT pele | Reka ho barekisi bao u ka ba netefatsang; le ka mohla u se ke ua lefa motho eo u sa mo tsebeng pele |
| Tefiso ea li-courier | SMS kapa WhatsApp: “Sephutheloana sa hau se tšoaretsoe, lefa chelete e nyane mona” | Se ke oa tlanya. Lekola ts'ebetso sebakeng sa lebenkele kapa sa courier kapa app |
| Moputso kapa voucher | "U hlotse", e botsa ID ea hau, lintlha tsa banka kapa OTP | Hlakola. Ha ho na motho ea ka botsang OTP |
| Konteraka "e tiisitsoeng". | Konteraka ea mohala bakeng sa mang kapa mang, lefa tefiso ea admin pele | Tsamaea. Bona na ke bomenemene? |
Haeba u arolelane lintlha tsa banka kapa OTP, letsetsa banka ea hau hang-hang ho nomoro e kareteng ea hau.
Ho reka fono e le mpho ka morero oa ho lefa
Fono ke mpho e tsebahalang, empa tšebeliso ea December e kena ka kotloloho ho litšenyehelo tsa sekolo sa Pherekhong le khoeli e telele.
- Budget ea January pele. Etsa tefo ea beke le beke khahlanong le chelete ea hau ea January, eseng chelete ea December.
- Bapisa kakaretso, eseng feela chelete ea beke le beke, ka theko ea chelete. Ea rona litheko tsa fono pele ho Black Friday thathamisa hore na mehala e tsebahalang e bitsa bokae ka la 14 Pulungoana 2026.
- Tumellano e lebitsong la hao. U etsa litefo; mohala o ka ea ho ngoana oa hau, molekane kapa motsoali.
- Tlohela ho buffer bakeng sa letsatsi la ho lefa ka morao.
YeboCell ke ea khiriso: depositi, ebe litefiso tsa beke le beke, 'me mohala ke oa hau kamora ea ho qetela. Re sheba liteitemente tsa banka kapa meputso, eseng feela lintlha tsa mokoloto, kopo e 'ngoe le e 'ngoe e fumana cheke ea ho khona ho e lefella, 'me tumello ha e na tiiso. U fumana likhopotso pele ho notlelo leha e le efe, 'me mehala ea tšohanyetso e lula e sebetsa. Bona kamoo e sebetsang kateng, sheba lifono tsohle kapa mehala ea letsatsi le letsatsi.
Lethathamo la fono la matsatsi a phomolo
- Lifoto le WhatsApp li tšehetsoa
- 'Mapa oa offline oa tsela ea hau o jarollotsoe
- Sephutheloana sa data se kentsoe, polokelo ea data e buletsoe
- Power bank e tjhafiloe, cable e pakile
- Sebaka se arolelanoang le lelapa
- Senotlolo sa skrine le Find My / device finder on
- Linomoro tsa maemo a tshohanyetso pampiring
- Ha ho lihokelo tse kentsoeng melaetsa ea "courier".
Haeba ho hobe ka ho fetesisa ho etsahala, latela seo o ka se etsang ha fono ya hao e utsuwa.
Mehloli (e hlahlobiloe 15 November 2026)
- Google Maps Thuso, limmapa tse kantle ho marang-rang: https://support.google.com/maps/answer/6291838
- Google Photos Thuso, bekapo: https://support.google.com/photos/answer/6193313
- Thuso ea Akhaonto ea Google, Kabelano ea Sebaka: https://support.google.com/maps/answer/7326816
- Apple, arolelana sebaka sa hau: https://support.apple.com/en-us/105104
Lipotso tseo batho ba li botsang
Ke arolelana sebaka sa ka joang le lelapa leetong?
Ho Android, Google Maps e na le Kabelo ea Sebaka (o hloka ak'haonte ea Google, marang-rang le sebaka li buletsoe). Ho iPhone, bula Fumana My, bulela Abelana Sebaka sa Ka ho tab ea Me, ebe u eketsa motho ho People tab. U ka arolelana hora, ho fihlela qetellong ea letsatsi, kapa ho feta.
Ke fumane SMS e reng motho ea tsamaisang melaetsa o hloka tefiso ho tlisa phasele ea ka. Na ke ea sebele?
E tšoare e le scam ho fihlela u hlahlobile. Se ke oa tlanya sehokelo. Sheba motho ea tsamaisang melaetsa kapa u ithekele ka bouena, u sebelisa sebaka sa marang-rang kapa sesebelisoa seo u neng u tloaetse ho se odara, 'me u hlahlobe nomoro ea ho lata moo.
A na nka reka fono e le mpho ea Keresemese ha ke le mong?
Ee. Tumellano e lebitsong la hau mme o etsa litefo, 'me mohala o ka fuoa motho e mong. Etsa bonnete ba hore litefo tsa beke le beke li ntse li lekana ka Pherekhong, ha chelete e le thata.
Ho thoe'ng haeba fono ea ka e utsuoa ha ke le sieo?
Notlela 'me u e fumane ho tsoa sesebelisoa se seng, e tlalehele marang-rang a hau le SAPS, 'me u fetole li-password tsa hau. Tataiso ea rona ea mehala e utsoitsoeng e na le mehato.